Lễ hội

LỄ HỘI CẦU MƯA CỦA DÂN TỘC LÔ LÔ Ở MÈO VẠC

20/09/2016

1. Khái quát ý nghĩa của Lễ hội Cầu mưa
Với gần 2000 người, dân tộc Lô Lô sinh sống chủ yếu ở các xã Lũng Cú, Lũng Táo, Sủng Là (huyện Đồng Văn) và xã Thượng Phùng, Xín Cái (huyện Mèo Vạc), tỉnh Hà Giang. Người Lô Lô có nhiều lễ hội đặc sắc như lễ hội nhảy cây (hay còn gọi là lễ hội mùa xuân, thường được tổ chức vào ngày 25 tháng chạp năm trước đến hết rằm tháng giêng năm sau); lễ hội hái ngô được tổ chức vào dịp tết cổ truyền. Nổi bật nhất là lễ hội cầu mưa.
Người Lô Lô cho rằng từ thuở có trời, có đất là có trống đồng. Trống đồng là biểu tượng của vũ trụ, của con người được thần linh hóa cả hình dáng lẫn tiếng nói. Xuất phát từ quan niệm bố Trời - mẹ Đất, họ cho rằng mặt trời là trung tâm vũ trụ. Trong dịp lễ hội, lễ tế trời, lễ hội cầu mưa, người Lô Lô dùng trống mồ dảnh (trống trời). Mỗi bộ gồm 2 chiếc: trống đực và trống cái, trống đồng như báu vật linh thiêng của cha ông để lại. Chiếc nhị của người Lô Lô cũng khá độc đáo, chiếc nhị thường to gấp 3-4 lần so với chiếc nhị của người Kinh.
          Lễ hội cầu mưa của người Lô Lô được tổ chức nhằm mục đích cầu mong các vị thần linh phù hộ cho trời đất mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, mong cho cuộc sống của người dân trong thôn bản được đầy đủ, sung túc.
2. Nội dung thực hiện
2.1.Thời gian, địa điểm:
Lễ hội Cầu mưa của dân tộc Lô Lô thường được tổ chức vào những năm thời tiết khắc nghiệt và tổ chức vào các ngày 15,17, 19 tháng 3 âm lịch hàng năm tại địa điểm sinh hoạt cộng đồng dân tộc Lô Lô. Mỗi phần lễ trong lễ hội cầu mưa của người Lô Lô phải tiến hành trong khoảng gần 2 giờ đồng hồ.
 2.2. Quá trình thực hiện:
* Đồ lễ:
Trong ngày lễ hội, bà con trong làng cùng nhau chuẩn bị đồ để tế lễ trong lễ hội bao gồm 1 con gà trống, 2 con chó, 1 thanh kiếm bằng gỗ hoặc sắt, 1 bát nước, 4 chén rượu; 4 ống hương bằng tre tượng trưng cho 4 phương trời, cùng với hương, giấy vàng, bạc. Một vật tế lễ cầu mưa không thể thiếu được trong tất cả các lễ hội cầu mưa của đồng bào Lô Lô đó là trống đồng và nhị.
Thầy cúng Lò Sì Páo làm lễ
 
* Quy trình tiến hành Lễ cầu Mưa:
Những người làm lễ gồm 1 thầy cúng chính và 4 người giúp việc (đều là nam giới). Đến gần ngày tổ chức buổi lễ, thầy cúng mời dân làng tập trung tại sân nhà văn hóa cộng đồng thông báo với bà con về Lễ hội cầu mưa và cắt cử những người tham gia làm lễ.
Buổi lễ bắt đầu, những người giúp việc tiến hành cắt tiết chó, gà rồi để nguyên cả con bày lên một chiếc mẹt to. Thầy cúng sẽ tiến hành cúng lần 1 mời thần linh 4 phương trời chứng giám buổi Lễ cầu mưa của dân làng xin thần linh 4 phương trời phù hộ cho mưa thuận gió hòa, cho mùa màng tươi tốt.
Sau đó, thầy cúng giao lại chó và gà cho người giúp việc mang đi làm lông sơ chế, chế biến... Sau khi chế biến xong, người giúp việc bày mâm cúng mời thầy cúng lần 2. Thầy cúng, 4 người giúp việc và toàn thể bà con dân làng đứng xung quanh. Mâm đồ lễ cúng gồm có: 01 thanh kiếm bằng sắt (hoặc gỗ), 1 con gà luộc chín, 3 dẻ xương chó, đồ nội tạng, 01 chai rượu, 04 cái chén, 02 bát canh, 01 bó hương, 04 tệp giấy bạc, 01 tệp giấy bản, 04 ống hương bằng tre, vàng hương và 1m vải đỏ. Thầy cúng mời 4 vị thần linh cai quản 4 phương cùng ăn uống với dân làng, cảm ơn các vị thần linh cho mưa thuận gió hòa cho mùa màng tươi tốt hơn năm trước.
Sau phần lễ, tất cả dân bản trong làng dự lễ quây quần uống rượu, múa hát xung quanh bàn lễ. Lúc này, những chàng trai, cô gái của dân tộc Lô Lô sẽ biểu diễn những làn điệu dân ca Tế Phua, Tế La, Hồ La Tế, Ta Sì Phua... ca ngợi tình yêu quê hương đất nước, hạnh phúc lứa đôi.
Nhân dân trong làng múa hát trong Lễ hội Cầu mưa
Ngày hội cầu mưa là ngày hội vui nhất của người Lô Lô. Trong ngày này, những người già gặp nhau nói chuyện gia đình, con cái, chuyện phát triển sản xuất, chăn nuôi, trồng cấy, chuyện chọn dâu, kén rể.
Lễ hội cầu mưa là một lễ hội tín ngưỡng phồn thực, trong dịp tổ chức lễ hội, mọi sinh hoạt của người Lô Lô đều hướng vào việc cầu mưa. Họ tâm nguyện, cầu khấn, ước ao sang năm sau sẽ có nhiều hạt mưa rơi xuống tưới cho cánh đồng của mình ngày càng xanh tốt, cho dân bản được mùa, đời đời no ấm.


Tin cùng loại